Onderzoek » Onderzoeksprojecten » Versterking samenwerking » Uitgaan van verschillen

Waarom dit thema? 

“Alle kinderen verdienen een zo passend mogelijke plek in het onderwijs. Onderwijs dat leerlingen uitdaagt, dat uitgaat van hun mogelijkheden en rekening houdt met hun beperking. Kinderen gaan, als het kan, naar het regulier onderwijs. Zo worden ze zo goed mogelijk voorbereid op een vervolgopleiding en op een plek in de samenleving.”

Passend onderwijs in de pabo

Passend onderwijs vraagt om leraren die recht willen doen aan de verschillen tussen leerlingen en die zoeken naar een manier om in de klas tegemoet te komen aan wat leerlingen nodig hebben om tot ontwikkeling te komen. 

In de uitgave Omgaan met verschillen, (g)een kwestie van maatwerk van het SLO (2013) wordt verkend op welke manier lerarenopleidingen basisonderwijs hun studenten toerusten om met verschillen tussen leerlingen om te gaan. Naast de reguliere zeven SBL-competenties blijken ook aanvullende en verdiepte kennis, vaardigheden en houdingen van leraren vereist. In een model wordt een doorgaande leerlijn voorgesteld, die loopt van de competentie om te differentiëren op groepsniveau naar een meer gespecialiseerde competentie gericht op het bieden van maatwerk, afgestemd op specifieke onderwijsbehoeften van leerlingen. 
De stagescholen en de pabo zijn samen op zoek naar welke leerkrachtvaardigheden belangrijk zijn om te kunnen uitgaan van verschillen tussen leerlingen in de groep en hoe deze competentie ontwikkeld kan worden bij studenten, startende leraren en ervaren leraren.  

Tot nu toe ontdekt

In een recent verschenen onderzoeksverslag van het Kohnstamm Instituut en onderzoeksinstituut ITS in opdracht van het ministerie van OCW (2015), komt naar voren dat een aantal zaken essentieel is voor de competenties van de leraar die uit wil gaan van verschillen. Het gaat dan om:

omgaan met gedragsproblemen, reflectief vermogen, vakinhoudelijke en didactische competenties. Deze bevindingen zijn niet nieuw voor onze onderzoeksgroep. Sterker: de leraren, het management, de ouders en de kinderen van de scholen uit ons oriënterend onderzoek lieten een zelfde beeld zien. 

Vanuit de praktijk en de literatuur zien we dat het vooral belangrijk is dat:

  • Leraren zichzelf als belangrijkste instrument zien om recht te doen aan verschillen tussen leerlingen
  • Leraren hun eigen handelen kunnen afstemmen op wat leerlingen nodig hebben. 

Wat het project biedt

De projectgroep zoekt naar een antwoord op de vraag op welke manier reflectie ingezet kan worden om de uitkomst van een groepsbespreking een stap verder te brengen. 
De werkwijze volgt de volgende stappen: 

  • Een groepsbespreking waarbij de verschillende groepsgegevens, op resultaat en procesniveau, met elkaar in verband worden gebracht en geïnterpreteerd.
  • Een verdiepend gesprek aan de hand van een gesprekskaart voor leraren en studenten om te ontdekken welke eigen leerkrachtvaardigheden ertoe (kunnen) leiden dat onderwijs, dat zo goed mogelijk wordt afgestemd op álle leerlingen. 
  • Een werkwijze die leraren helpt om hun eigen handelen met betrekking tot het rechtdoen aan verschillen in de groep op een onderzoekende manier te verbeteren. 

Meer informatie

Voor de materialen en meer informatie ga je naar Sharepoint. Hier kom je door met je ico-inlognaam en -wachtwoord in te loggen op de Portal van de Marnix Academie. Vervolgens klik je linksboven op ‘Samenwerken’. Je bent nu in de digitale omgeving Sharepoint. Kies hier de map ‘Versterking samenwerking’. 

Voor meer informatie kunt u contact opnemen met m.tjallema@hsmarnix.nl en k.luijs@hsmarnix.nl