Onderzoek » Leerwerkgemeenschappen

Wat is een leerwerkgemeenschap?

In een leerwerkgemeenschap werken leerkrachten van een partnerschool, student(en) en een docent van de Marnix Academie samen aan een onderzoeksvraag binnen het ontwikkelthema  van de partnerschool.  Het begrip leerwerkgemeenschap komt voort uit de organisatiekunde en met name uit de discipline van de veranderkunde. Het is een gereedschap dat een organisatie kan gebruiken om te komen tot vernieuwing. Binnen het partnerschap wordt de definitie van communities of practice van Etienne Wenger gehanteerd. Hij beschrijft dat leerwerkgemeenschappen bestaan uit een groep mensen/professionals die met betrekking tot hun werk een gezamenlijke passie of zorg hebben. Zij zijn samen op zoek naar verbetering, vernieuwing, oplossen van vraagstukken en dergelijke.  Zij doen dit onder andere door elkaar te ontmoeten, te leren en te experimenteren.

Uitgangspunten en kenmerken

  • Een leerwerkgemeenschap is dynamisch wat betreft de deelnemers. Deelnemers kunnen na een bepaalde periode vertrekken en nieuwe mensen kunnen gaan deelnemen. Nieuwe deelnemers beginnen aan ‘de rand’ van de leerwerkgemeenschap en groeien daar langzaam in;
  • Het leren wordt gezien als een sociaal proces, denk ook aan sociaal constructivisme;
  • Het is belangrijk dat de mensen diverse achtergronden hebben. Zo wordt met elkaar nieuwe kennis ontwikkeld;
  • De deelnemers hebben een gezamenlijk doel;
  • De groep wordt ondersteund door leidinggevenden;
  • Producten worden ook buiten de leerwerkgemeenschap gedeeld;
  • Het is van belang dat de deelnemers elkaar goed kunnen bereiken;

Het is van belang dat er gezamenlijke activiteiten ontwikkeld worden. Met elkaar doen is een belangrijk aspect .

Fasen

Er worden verschillende fasen doorlopen in een leerwerkgemeenschap:

  1. Gezamenlijke ambitie bepalen en daar ook echt de tijd voor nemen. Gezamenlijke ambitie is van de gehele organisatie of van een team;
  2. Informatie verzamelen (op onderzoeksmatige manier), bijvoorbeeld: studeren, onderzoeken, experimenteren, naar andere organisaties, conferentie of studiedagen, etcetera;
  3. Met elkaar betekenis geven aan de informatie, in de leerwerkgemeenschap maar ook naar de betrokken organisatie;
  4. Consequenties hieraan verbinden. Wat betekent dit voor de betrokken organisaties/mensen?
  5. Welke acties gaan we uitvoeren?
  6. Evaluatie, zowel product als ook het proces. Hoe hebben we met elkaar gewerkt?

Welke leerwerkgemeenschappen zijn er? 

Er zijn momenteel meer dan 70 leerwerkgemeenschappen waar met elkaar onderzoek uitgevoerd wordt rondom onderwijskundige, pedagogische, maatschappelijke en/of levensbeschouwelijke vraagstukken van de partnerschool.  Voorbeelden hiervan zijn: passend onderwijs, wetenschap en techniek, leren in de 21e eeuw, Early English, burgerschap en identiteit, verantwoordelijk leren en betrokkenheid van leerlingen, Hoe wordt ons team een topondernemer met ‘topondernemers’, duurzaamheid, social media, ouderbetrokkenheid, professionele cultuur en identiteit, taakgericht gedrag van kinderen, etc..

Kan iedereen meedoen?

De keuze om wel /niet een leerwerkgemeenschap te starten ligt bij de school. Als student kun je daar in overleg aan deelnemen of word je gevraagd deel te nemen. Als docent kun je aan de hand van een jaarlijks overzicht aangeven  aan welke leerwerkgemeenschap je deel zou willen nemen.

Meer weten of heb je een vraag? Neem dan contact op met Annette Schaafsma